شامپانزه ها و بونوبوها می توانند دوستان قدیمی خویش را حتی بعد از دهه ها به یاد بیاورند
به گزارش گل سپید، محققان دانشگاه جانز هاپکینز دریافتند که بونوبوها و شامپانزه ها می توانند همراهان قبلی خویش را برای مدت بسیار طولانی به یاد داشته باشند؛ بطوریکه یک بونوبو بعد از بیشتر از 26 سال جدایی، خواهرش را شناسایی کرد.
تینا مزدکی_یک بونوبو ماده به نام «لوئیز» در پناهگاهی در ژاپن به ثبت یکی از طولانی ترین نمونه های حافظه اجتماعی در بین حیوانات غیرانسانی کمک کرد. هنگامی که تصویری از خواهرش «لورتا» را که بالاتر از ۲۶ سال او را ندیده بود به لوئیز نشان دادند، این بونوبو با دقت به چهره آشنا خیره شد و حدودا توجهی به بونوبوی غریبه در کنار تصویر نکرد. این رفتار نشان داده است که میمون های بزرگ می توانند خاطرات مربوط به اعضای خانواده و دوستان خودرا برای بخش قابل توجهی از طول عمر طبیعی شان حفظ کنند.
این یافته ها حاصل پژوهشی از طرف تیمی در دانشگاه جانز هاپکینز به سرپرستی «کریستوفر کروپینی»، روانشناس تطبیقی، و با نویسندگی اصلی «لورا سیمون لوئیس» است. یافته های این تحقیق در مجله علمی Proceedings of the National Academy of Sciences منتشر گردید.
در این آزمایش، محققان از دوربین های ردیابی چشم مادون قرمز استفاده کردند تا دقیقاً مشخص کنند ۲۶ شامپانزه و بونوبو که در باغ وحش ها و پناهگاه هایی در اروپا و ژاپن زندگی می کردند، هنگام مشاهده تصاویر جفت شده روی یک نمایشگر، به کدام بخش از تصاویر توجه می کنند.
در هر جفت تصویر، یک تصویر مربوط به میمونی بود که حیوان مورد آزمایش در گذشته با او زندگی کرده بود؛ این فرد گاهی یکی از اعضای خانواده و گاهی تنها یکی از اعضای سابق گروه اجتماعی حیوان بود. تصویر دیگر متعلق به یک حیوان غریبه بود.
میمون ها چقدر به چهره های آشنا نگاه کردند؟ میمون های مورد مطالعه برای واکنش نشان دادن به تصاویر احتیاجی به آموزش نداشتند. محققان در یک بازه سه ثانیه ای، مدت زمانی را که نگاه حیوانات روی هر تصویر باقی می ماند اندازه گیری کردند.
در مجموع، شامپانزه ها و بونوبوها بیش از چهره افراد غریبه به چهره اعضای سابق گروه خود نگاه کردند. آنها بین ۱۱ تا ۱۴ درصد زمان بیشتری را صرف نگاه کردن به چهره های آشنا کردند؛ حتی در مواردی که چند دهه از آخرین دیدارشان گذشته بود.
اما لوئیز، که در زمان آزمایش ۴۶ سال داشت، برجسته ترین نتیجه کل پژوهش را به دست آورد.
لوئیز قبل از انتقال از باغ وحش سن دیگو به پناهگاه کوماموتو در ژاپن در سال ۱۹۹۲، با خواهرش لورتا و خواهرزاده اش «ارین» زندگی کرده بود. هنگامی که لوئیس و همکارانش در سال ۲۰۱۹ تصاویر آنها را به لوئیز نشان دادند، وی در هشت مرحله آزمایش، تمرکز خودرا روی چهره آنها حفظ کرد و تا حد زیادی بونوبوی ناآشنا را که در کنارشان قرار داشت نادیده گرفت.
نتیجه لوئیز در شرایطی به دست آمد که کل گروه ۲۶ میمونی هم در مجموع تمایل داشتند مدت بیشتری به چهره های آشنا نسبت به چهره افراد غریبه نگاه کنند.
این مورد نشان داده است که حافظه اجتماعی در حیوانات غیرانسانی ممکنست بسیار طولانی تر از چیزی باشد که قبل تر تصور می شد.
برمبنای گفته نویسندگان پژوهش، شناسایی لورتا توسط لوئیز طولانی ترین نمونه مستند از حافظه اجتماعی در یک حیوان غیرانسانی بحساب می آید. این رکورد از نمونه قبلی که در مطالعه ای در سال ۲۰۱۳ در مجله Proceedings of the Royal Society B گزارش شده بود هم فراتر می رود. در آن پژوهش مشخص شده بود که دلفین های پوزه بطری می توانند صدای اعضای سابق گروه خودرا بعد از ۲۰ سال جدایی شناسایی کنند.
از آنجائیکه شامپانزه ها و بونوبوها معمولا در اسارت بین ۴۰ تا ۶۰ سال زندگی می کنند، این یافته نشان داده است که آنها احیانا می توانند افراد دیگر را برای بخش بزرگی از زندگی خود به خاطر داشته باشند.
حافظه ای که فقط به خویشاوندی محدود نمی شود بررسی دقیق تر داده ها نشان داد که قدرت حافظه صرفا به ارتباط خونی وابسته نیست.
میمون های بزرگ نه تنها بیشترین توجه را به اعضای خانواده خود نشان دادند، بلکه به افرادی که در گذشته روابط مثبتی با آنها داشتند هم توجه بیشتری کردند. همچون این روابط میتوان به زمانی اشاره نمود که حیوانات یکدیگر را تیمار می کردند یا در فاصله ای نزدیک به یکدیگر استراحت می کردند.
این الگو نشان داده است که حیوانات احیانا تنها یک چهره آشنا را تشخیص نمی دهند، بلکه ممکنست چیزی شبیه به خاطره خود رابطه را هم حفظ نموده باشند.
گزارش دانشگاه جانز هاپکینز درباره ی این تحقیق در سال ۲۰۲۲، این ایده را به تحقیقات میدانی کروپینی مرتبط می داند. در جریان این تحقیقات، نخستی شناسانی که طی سال ها بارها به باغ وحش ها و پناهگاه های یکسان بازمی گردند، اغلب این احساس را پیدا می کنند که حیوانات همچنان آنها را به یاد دارند.
محققان همینطور تلاش کردند تاثیر آشنایی ساده را از تاثیر خویشاوندی جدا کنند. آنها واکنش حیوانات به خویشاوندان سابق و افراد غیرخویشاوندی را که قبل تر با آنها زندگی کرده بودند مقایسه کردند.
نتایج نشان داد که میمون ها به هر دو گروه، یعنی هم خویشاوندان سابق و هم افراد غیرخویشاوند، بیش از افراد غریبه نگاه می کردند. بنابراین، قدرت تشخیص افراد صرفا به اعضای خانواده محدود نبود.
محققان برای ارزیابی روابط گذشته حیوانات همینطور از اطلاعات نگهبانان و محققانی استفاده کردند که سابقه زندگی این حیوانات را می شناختند؛ همچون این که هر دو حیوان با چه میزان دفعات یکدیگر را تیمار کرده، در کنار هم استراحت کرده یا تعاملات مثبت داشته اند.
سپس این ارزیابی های مربوط به روابط اجتماعی با نتایج حاصل از ردیابی چشم مقایسه شد.
ارتباط میان تعاملات مثبت در گذشته و مدت زمان بیشتری که حیوانات به چهره یکدیگر نگاه می کردند، از نظر آماری معنادار بود، اما این ارتباط چندان قوی نبود. به همین دلیل، محققان با احتیاط درباره ی این نتیجه صحبت کردند و تاکید داشتند که این مورد باید در مطالعات آینده بیشتر بررسی شود.
چرا این کشف اهمیت دارد؟ کارشناسان خارج از این تحقیق اعتقاد دارند این یافته می تواند گام مهمی در درک حافظه در میمون های بزرگ باشد و نشان دهد حافظه اجتماعی طولانی مدت یکی از توانایی های نزدیک ترین خویشاوندان زنده انسان است.
این یافته ها همینطور می توانند دستاوردهای عملی داشته باشند. اگر میمون های بزرگ بتوانند همراهان سابق خودرا برای چندین دهه به یاد داشته باشند، جداسازی حیوانات خویشاوند یا حیواناتی که پیوند اجتماعی نزدیکی با یکدیگر دارند در باغ وحش ها، پناهگاه ها و برنامه های تکثیر، می تواند دستاوردهای روانی قابل توجهی داشته باشد؛ موضوعی که ممکنست تا حالا کمتر مورد توجه قرار گرفته باشد.
البته این تحقیق نشان نمی دهد که حیوانات تمام جزییات زندگی گذشته خودرا به یاد می آورند یا تصاویر را دقیقاً به همان روشی درک می کنند که یک انسان آنها را می بیند.
در عوض، نتایج ردیابی چشم شواهد رفتاری عرضه می کند که نشان داده است افراد آشنا، حتی بعد از جدایی های طولانی مدت، همچنان برای حیوانات معنا و اهمیت داشته اند.
این اثر در مورد همراهان سابقی که حیوانات با آنها روابط نزدیک و مثبتی داشتند، بیشتر مشاهده شد؛ موضوعی که نشان داده است حافظه اجتماعی ممکنست علاوه بر پیوندهای خانوادگی، تحت تاثیر تجربه های عاطفی هم شکل بگیرد.
این تفاوت اهمیت زیادی دارد، چونکه یک عضو سابق گروه می تواند برای یک حیوان مهم باشد، حتی اگر هیچ رابطه ژنتیکی با او نداشته باشد.
به همین دلیل، محققان نتایج خودرا به عنوان شواهدی از شناسایی طولانی مدت افراد و حافظه روابط اجتماعی توصیف می کنند و هم زمان اخطار می دهند که آزمایش انجام شده نمی تواند مشخص نماید حیوانات دقیقاً به چه چیزی فکر می کردند.
پیام این یافته برای صیانت از میمون های بزرگ خلاصه ای از این یافته ها که از طرف دانشگاه کالیفرنیا، برکلی انتشار یافته، به نقل از لورا سیمون لوئیس، نویسنده اصلی پژوهش، نشان داده است این کشف برای رفاه میمون های بزرگ اهمیت گسترده تری دارد؛ خصوصاً با عنایت به این که اعضای خانواده و همراهان نزدیک این حیوانات در طول زندگی شان بارها از یکدیگر جدا می شوند.
برای لوئیز که در پنجمین دهه زندگی خود قرار داشت، واکنش به تصاویر اعضای خانواده اش فرصتی نادر در اختیار محققان گذاشت تا حافظه اجتماعی طولانی مدت را در یک میمون بزرگ مشاهده کنند.
اهمیت گسترده تر این تحقیق به تصویری مربوط می شود که از زندگی اجتماعی میمون های بزرگ عرضه می کند.
جدایی میان دو حیوان لزوماً به مفهوم پایان یک رابطه نیست؛ حتی اگر آنها دیگر نتوانند یکدیگر را ببینند یا صدای یکدیگر را بشنوند، ممکنست پیوند میان آنها برای دهه ها همچنان معنا داشته باشد.
محققان تاکید می کنند که خیره شدن لوئیز به تصویر لورتا نمی تواند نشان دهد که آیا او احساس غم داشته یا آگاهانه «دلتنگ» خواهرش شده است. در عین حال، این رفتار نشان داده است که لورتا و ارین بعد از سال ها همچنان برای لوئیز قابل شناسایی بودند و آن قدر اهمیت داشتند که توجه او را به خود جلب کنند.
این یافته اهمیت تصمیم گیری درباره ی جابه جایی میمون های بزرگ میان باغ وحش ها، پناهگاه ها و برنامه های تکثیر را بیشتر می کند؛ خصوصاً زمانی که حیوانات دارای پیوند خانوادگی یا اجتماعی نزدیک هستند.
این تحقیق همینطور نشان داده است صیانت از گونه ها تنها به حفظ تعداد حیوانات محدود نمی گردد. برای میمون های بزرگی که در معرض خطر انقراض قرار دارند، صیانت از پیوندهای اجتماعی هم می تواند قسمتی از صیانت از رفاه آنها باشد.
سرانجام، نگاه کوتاه لوئیز به تصویر خواهرش چیزی فراتر از شواهدی برای وجود حافظه عرضه کرد؛ این رفتار نشان داد بخش قابل توجهی از جهان اجتماعی یک میمون بزرگ می تواند مدت ها بعد از جدایی همچنان در ذهن او باقی بماند.
منبع: Timesofindia
۳۲۳
بطور خلاصه، در هر جفت تصویر، یک تصویر مربوط به میمونی بود که حیوان مورد آزمایش در گذشته با او زندگی کرده بود؛ این فرد گاهی یکی از اعضاء خانواده و گاهی تنها یکی از اعضاء سابق گروه اجتماعی حیوان بود. ارتباط میان تعاملات مثبت در گذشته و مدت زمان بیشتری که حیوانات به چهره یکدیگر نگاه می کردند، از نظر آماری معنادار بود، اما این ارتباط چندان قوی نبود. این تفاوت اهمیت زیادی دارد، چراکه یک عضو سابق گروه می تواند برای یک حیوان مهم باشد، حتی اگر هیچ رابطه ژنتیکی با او نداشته باشد.
منبع: golesepid.ir
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان گل سپید در مورد این مطلب